Reklama

„Okręt Kościoła” w Dworze Artusa

25 maja w gdańskim Dworze Artusa odbyła się uroczystość zawieszenia modelu gdańskiego okrętu z XV wieku, wykonanego na podstawie obrazu „Okręt Kościoła”. Ceremonię tę poprzedziła konferencja naukowa, podczas której prelegenci przedstawili bogactwo treści zawartych w różnorodnych symbolach widocznych na tym obrazie

Niedziela Ogólnopolska 24/2007, str. 18-19

Zawieszony model „Okrętu Kościoła”, w tle obraz, na podstawie którego został wykonany model
Bogusław Olszonowicz

Zawieszony model „Okrętu Kościoła”, w tle obraz, na podstawie którego został wykonany model<br>Bogusław Olszonowicz

Bądź na bieżąco!

Zapisz się do newslettera

Można zaryzykować powiedzenie, że tego dnia do sali głównej gdańskiego Dworu Artusa przyszli niemal wszyscy, którym historia grodu nad Motławą jest szczególnie bliska. Oprócz naukowców Uniwersytetu Gdańskiego, jak i pracowników Muzeum Historycznego Miasta Gdańska, z jego dyrektorem Adamem Koperkiewiczem na czele, przybyli i tacy, którzy określają siebie mianem pasjonatów Gdańska.
Podczas wystąpienia, inaugurującego konferencję zatytułowaną: „Tożsamość gdańszczan w obrazie «Okręt Kościoła» z Dworu Artusa w Gdańsku”, dr Tomasz Duchnowski z Muzeum Historycznego Miasta Gdańska podkreślił, iż termin przekazania i zawieszenia modelu „Okrętu Kościoła” jest wyjątkowy, ponieważ wypada on w roku 550. rocznicy nadania Gdańskowi przywilejów przez króla Kazimierza Jagiellończyka. - Uprawnienia te - przypomniał prelegent - legły u podstaw dobrobytu grodu nad Motławą na wiele stuleci.
Szczegółowo przywileje te omówiła prof. Beata Możejko z Uniwersytetu Gdańskiego. Podkreśliła, że obok typowo gospodarczych i politycznych przywilejów nadanych gdańszczanom, wyjątkowe było przyzwolenie na pieczętowanie najważniejszych dokumentów czerwonym woskiem, dotychczas zarezerwowanym wyłącznie dla kancelarii królewskiej. W tym też czasie herb miasta otrzymał koronę królewską nad dwoma krzyżami. - Król Kazimierz Jagiellończyk rozumiał historię miasta, jego przeszłość związaną z rządami Krzyżaków - mówiła prof. Możejko - nie zmienił więc wizerunku herbu, a jedynie ozdobił go, szanując tradycję heraldyczną.
Ten „nowy” herb grodu nad Motławą, a także inne godła oraz postacie Trójcy Świętej i świętych Pańskich, występujące w kompozycji obrazu „Okręt Kościoła”, zdaniem mgr. Edwarda Śledzia z Muzeum Historii Miasta Gdańska, symbolizowały potęgę zarazem Kościoła i miasta. - Główna partia obrazu - stwierdzał mówca - udekorowana została herbami Prus Królewskich, Korony Królestwa Polskiego i Gdańska, stanowiąc triadę, która wielokrotnie powtarzana jest w różnych miejscach samego żaglowca, m.in. na burtach. Można - dodał - doszukać się w tym swoistej alegorii, wyrażającej przekonanie fundatorów, iż nadzieję na zbawienie należy pokładać w wierze, zaś pokój i bezpieczeństwo znajdować pod opieką świętych na łonie Kościoła, w ścisłym związku z Polską.
Edward Śledź, podkreślając ogromny wysiłek gdańskiej placówki muzealnej, zmierzający do przywrócenia dawnej świetności wyposażeniu sali głównej Dworu Artusa, przypomniał m.in., że z oryginalnego obrazu „Okręt Kościoła” zachowała się zaledwie jedna z ośmiu desek wraz z polichromią, zachowały się także doskonałej jakości jego przedwojenne czarno-białe fotografie. Dzięki temu - podsumował - można było wykonać symulację fotograficzno-cyfrową malowidła, a zadania tego podjął się absolwent gdańskiej Akademii Sztuk Pięknych Krzysztof Izdebski.
Kolejne wystąpienia uczestników tej części konferencji naukowej (druga, popołudniowa, odbyła się w Sali Wety w Ratuszu Głównomiejskim), m.in.: dr Moniki Jankiewicz-Brzostowskiej z Muzeum Morskiego w Gdańsku (mówiła o symbolice okrętu w średniowiecznym malarstwie), dr. Tomasza Maćkowskiego z UG (wyjaśniał heraldyczną symbolikę obrazu „Okręt Kościoła”), a także dr. inż. Jerzego Litwina, również z Muzeum Morskiego w Gdańsku (przybliżał aspekty konstrukcyjne statku-modelu) istotnie rozszerzały horyzonty wiedzy na ten temat.
Zanim nastąpił moment prezentacji samego modelu, dyrektor Muzeum Historycznego Miasta Gdańska powiedział: - Model statku, który za chwilę pokażemy i zawiesimy w tej sali, jest niezwykłym eksperymentem, który poszerza naszą wiedzę o budownictwie okrętowym tamtego okresu. Adam Koperkiewicz podziękował prezesowi Krajowej Spółdzielczej Kasy Oszczędnościowo-Kredytowej Grzegorzowi Biereckiemu za finansową pomoc, bez której - jak podkreślił - modelu by nie było. Wręczył także okolicznościowe pismo następującej treści: „Muzeum Historyczne Miasta Gdańska składa najserdeczniejsze podziękowanie (…) za odważną i doniosłą w skutkach decyzję o sfinansowaniu bezprecedensowej, eksperymentalnej rekonstrukcji modelu gdańskiego okrętu z XV wieku, wykonanej na podstawie obrazu historycznego wnętrza Dworu Artusa, zatytułowanego «Okręt Kościoła»…”.
Z rąk Bogdana Oleszka - przewodniczącego Rady Miasta Gdańska prezes SKOK-u Grzegorz Bierecki otrzymał, ustanowiony przez włodarzy grodu nad Motławą z okazji 550. rocznicy dodania korony do herbu Gdańska przez króla Kazimierza Jagiellończyka, pierwszy egzemplarz Medalu Herbu Gdańskiego.
Kiedy odsłonięto model „Okrętu Kościoła”, rozległy się oklaski. Nie szczędzono słów podziwu dla kunsztu wykonawców: Mirosława Bruckiego, Marka Parczyńskiego i Lecha Zuzańskiego, którzy przez pięć lat mozolnie uzupełniali kolejne detale okrętowej konstrukcji pod okiem głównego konsultanta - dr. inż. Jerzego Litwina.
Następnie, w poświacie setek migających fleszy fotograficznych, model „Okrętu Kościoła” został zawieszony na specjalnej linie.
Zgodnie z wielowiekową tradycją Dworu Artusa, z niewielkiego działka umieszczonego na pokładzie okrętu-modelu oddano salut armatni. Grzegorz Bierecki zakrzyknął: - Na chwałę Gdańska! Na chwałę Pomorza! Na chwałę Rzeczypospolitej i dla pamięci po wsze czasy, a także na cześć fundatorów tego modelu - członków SKOK-u i dla pamięci fundatorów bractw, którzy wierzyli, że pomyślność Gdańska wiedzie z morza Rzeczypospolitej!
Model „Okręt Kościoła” jest jednym z wielu dzieł, które mogły powstać dzięki finansowemu wsparciu członków Spółdzielczej Kasy Oszczędnościowo-Kredytowej. Dość wspomnieć, iż przed ponad dwoma laty swoimi funduszami umożliwili oni napisanie przez Mariusza Drapikowskiego ikony bursztynowo-brylantowej - szaty zawierzenia „Totus Tuus” dla Cudownego Obrazu Matki Bożej Jasnogórskiej.
- Chcemy, żeby w Polsce - podkreślił prezes Grzegorz Bierecki - było wiele rzeczy pięknych. Chcemy wydawać pieniądze, które nasi członkowie przeznaczają na promocję SKOK-u w taki sposób, aby pozostało coś trwałego, aby nie rozrzucić tego w ulotkach, ale by były to rzeczy wartościowe pod każdym względem, które cieszyć będą oczy przyszłych pokoleń.

Pomóż w rozwoju naszego portalu

Wspieram

2007-12-31 00:00

Oceń: 0 -1

Reklama

Wybrane dla Ciebie

Portugalia: kilkadziesiąt tysięcy młodych katolików bierze udział w wielkopostnych spotkaniach

2025-04-04 16:15

[ TEMATY ]

rekolekcje

młodzi

Portugalia

Adobe Stock

Kilkadziesiąt tysięcy młodych katolików bierze udział w organizowanych w portugalskich diecezjach spotkaniach z okazji Wielkiego Postu przygotowujących na Święta Wielkanocne, będących w wielu przypadkach kontynuacją postanowień młodzieży podjętych podczas Światowych Dni Młodzieży zorganizowanych w 2023 r. w Lizbonie. Jak powiedziała KAI Ana Lalanda, działaczka z parafii św. Tomasza w Lizbonie, wydarzenia te obejmują zarówno młodzież uczestniczącą w cotygodniowych zajęciach katechetycznych w parafii, katolickich harcerzy, jak też osoby, które nie należą do żadnej z grup lokalnego Kościoła.

– Wśród wydarzeń, które odbyły się w ostatnich dniach była Droga Krzyżowa, która przeszła ulicami naszego osiedla z inicjatywy dwóch sąsiadujących ze sobą parafii zlokalizowanych przy osiedlu Palma – wyjaśniła Lalanda, precyzując, że wspólne organizowanie akcji ewangelizacyjno-modlitewnych pomiędzy sąsiadującymi ze sobą parafiami zaczęło się upowszechniać po ostatniej edycji ŚDM.
CZYTAJ DALEJ

Zasłonięty krzyż - symbol żalu i pokuty grzesznika

Niedziela łowicka 11/2005

[ TEMATY ]

Niedziela

krzyż

Wielki Post

Karol Porwich/Niedziela

Wielki Post to czas, w którym Kościół szczególną uwagę zwraca na krzyż i dzieło zbawienia, jakiego na nim dokonał Jezus Chrystus. Krzyże z postacią Chrystusa znane są od średniowiecza (wcześniej były wysadzane drogimi kamieniami lub bez żadnych ozdób). Ukrzyżowanego pokazywano jednak inaczej niż obecnie. Jezus odziany był w szaty królewskie lub kapłańskie, posiadał koronę nie cierniową, ale królewską, i nie miał znamion śmierci i cierpień fizycznych (ta maniera zachowała się w tradycji Kościołów Wschodnich). W Wielkim Poście konieczne było zasłanianie takiego wizerunku (Chrystusa triumfującego), aby ułatwić wiernym skupienie na męce Zbawiciela. Do dzisiaj, mimo, iż Kościół zna figurę Chrystusa umęczonego, zachował się zwyczaj zasłaniania krzyży i obrazów. Współczesne przepisy kościelne z jednej strony postanawiają, aby na przyszłość nie stosować zasłaniania, z drugiej strony decyzję pozostawiają poszczególnym Konferencjom Episkopatu. Konferencja Episkopatu Polski postanowiła zachować ten zwyczaj od 5 Niedzieli Wielkiego Postu do uczczenia Krzyża w Wielki Piątek. Zwyczaj zasłaniania krzyża w Kościele w Wielkim Poście jest ściśle związany ze średniowiecznym zwyczajem zasłaniania ołtarza. Począwszy od XI wieku, wraz z rozpoczęciem okresu Wielkiego Postu, w kościołach zasłaniano ołtarze tzw. suknem postnym. Było to nawiązanie do wieków wcześniejszych, kiedy to nie pozwalano patrzeć na ołtarz i być blisko niego publicznym grzesznikom. Na początku Wielkiego Postu wszyscy uznawali prawdę o swojej grzeszności i podejmowali wysiłki pokutne, prowadzące do nawrócenia. Zasłonięte ołtarze, symbolizujące Chrystusa miały o tym ciągle przypominać i jednocześnie stanowiły post dla oczu. Można tu dopatrywać się pewnego rodzaju wykluczenia wiernych z wizualnego uczestnictwa we Mszy św. Zasłona zmuszała wiernych do przeżywania Mszy św. w atmosferze tajemniczości i ukrycia.
CZYTAJ DALEJ

Franciszek i s. Francesca - nieoczekiwane spotkanie papieża z 94-letnią zakonnicą

2025-04-06 17:32

[ TEMATY ]

spotkanie

Watykan

papież Franciszek

Bazylika św. Piotra

s. Francesca

Włodzimierz Rędzioch

Widok pustej Bazyliki św. Piotra robi duże wrażenie

Widok pustej Bazyliki św. Piotra robi duże wrażenie

Siostra Francesca Battiloro przeżyła największą niespodziankę swojego życia w wieku 94 lat, z których 75 lat spędziła jako wizytka za klauzurą. „Poprosiłam Boga: 'Chcę spotkać się z papieżem'. I tylko z Nim! Nikt inny... Myślałam, że to niemożliwe, ale to Papież przyszedł się ze mną spotkać. Wygląda na to, że kiedy Go o coś proszę, Pan zawsze mi to daje...”. Podczas pielgrzymki z grupą z Neapolu, s. Francesca Battiloro, siostra klauzurowa modliła się dzisiaj w Bazylice św. Piotra, gdy nagle spotkała papieża.

Zakonnica, która wstąpiła do klasztoru w wieku 8 lat, złożyła śluby w wieku 17 lat, w czasie, gdy jej życie było zagrożone z powodu niedrożności jelit. Dziś opuściła Neapol wczesnym rankiem z jednym pragnieniem: przeżyć Jubileusz Osób Chorych i Pracowników Służby Zdrowia w Watykanie. Wraz z nią przyjechała grupa przyjaciół i krewnych. Poruszająca się na wózku inwalidzkim i niedowidząca siostra Francesca - urodzona jako Rosaria, ale nosząca imię założyciela Zakonu Nawiedzenia Najświętszej Maryi Panny św. Franciszka Salezego, który, jak mówi, uzdrowił ją we śnie - chciała przejść przez Drzwi Święte Bazyliki św. Piotra. Biorąc pod uwagę jej słabą kondycję, pozwolono jej przeżyć ten moment całkowicie prywatnie, podczas gdy na Placu św. Piotra odprawiano Mszę św. z udziałem 20 000 wiernych.
CZYTAJ DALEJ

Reklama

Najczęściej czytane

REKLAMA

W związku z tym, iż od dnia 25 maja 2018 roku obowiązuje Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia Dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych) uprzejmie Państwa informujemy, iż nasza organizacja, mając szczególnie na względzie bezpieczeństwo danych osobowych, które przetwarza, wdrożyła System Zarządzania Bezpieczeństwem Informacji w rozumieniu odpowiednich polityk ochrony danych (zgodnie z art. 24 ust. 2 przedmiotowego rozporządzenia ogólnego). W celu dochowania należytej staranności w kontekście ochrony danych osobowych, Zarząd Instytutu NIEDZIELA wyznaczył w organizacji Inspektora Ochrony Danych.
Więcej o polityce prywatności czytaj TUTAJ.

Akceptuję